Posts

F. Het zou zo mooi kunnen zijn

Afbeelding
Ik overzag de gebeurtenissen van de laatste tijd en vond dat ik me te veel en te snel liet opfokken. Meestal om niets. Ook om dingen waar ik niets aan kon doen. Ik vond dat dat maar eens onderzocht moest worden. Ik had al snel door dat twee dingen mij parten spelen – het sociale aspect en de factor tijd. Op de een of andere manier wil ik nakomen wat ik beloofd heb en verwacht dat ook van anderen. En dat ingeklemd tussen de dijen van de toebedeelde tijd. Om dit aan een serieus onderzoek te onderwerpen leek het me nuttig om als eerste gewoon maar eens waar te nemen. Dan kon ik daarna beoordelen of de gebeurtenissen dan wel mijn reactie aanpassing behoefden. Ik hoopte op het eerste maar ik vermoede bang het tweede. Ik merk op dat ik nogal overgevoelig reageer wanneer afspraken niet nagekomen worden. Of mij daarbij iets te verwijten valt of een ander, maakt voor het opgefokt zijn niet zoveel uit. Adrenaline kiest nu eenmaal geen partij.     Laten we eens kij...

L. Selena

Op de parkeerplaats laat ik wat verstrooid mijn honden uit de auto. Ik ben met mijn gedachten nog bij Selena, die prachtige Godin uit het boek van Fred. Zojuist heeft ze een triootje gehad met twee vrouwen en dat zit nog in mijn hoofd. Ik lijn de honden vast en loop naar het landgoed van de Ennemaborg. Maar mijn gedachten zijn niet in het prachtige oost-Groningen. Ze zijn bij Selena. In de verte zie ik een vage vrouwelijke gedaante in mijn richting lopen. Ik fantaseer dat het Selena is. Ik loop haar tegemoet. ‘Dit mag niet’, zegt mijn linkerhersenhelft, ‘Selena is het idee van Fred en niet die van jou’. ‘Onzin’, antwoordt mijn rechterhersenhelft, ‘Fred heeft haar bedacht, maar haar vervolgens gepubliceerd. Daarmee heeft hij haar publiek gemaakt en nu mag onze fantasie al onze lusten op haar botvieren’. De vrouwelijke gedaante komt dichterbij. Haar zwarte haar golft zachtjes in de wind. Mijn rechterhersenhelft heeft gelijk en ik besluit om mijn fantasie de vrije teugel te geven....

Blij een dolfijn te zijn

Afbeelding
Soms heb je zin om hele stomme dingen te doen, zoals bomen groeten, een baard laten staan of zomaar wat deuntjes op je telefoon inzingen. Het zijn stuk voor stuk dingen waar ik blij van word. 

F. Leguanensoep

Afbeelding
Ik weet nog goed dat ik die avond verontwaardigd naar het scherm keek. Bommen vlogen een flatgebouw in. Niet veel later: vlammen en granaten in een bomvol ziekenhuis. ‘Dat is toch in strijd met het internationaal oorlogsrecht?’ Het is nauwelijks te geloven dat ik dat toen nog dacht. Maar ja, het was onderdeel van mijn cultuur om zo te denken. Daar was ik mee vertrouwd. Intussen is er veel gebeurd. Niet alleen burgerdoelen en ziekenhuizen zijn geraakt, maar ook het internationaal oorlogsrecht is aan flarden geschoten. Er is niet veel meer over van nationale en internationale humanitaire en juridische afspraken en verdragen. Veel organisaties zijn verboden, de leden opgepakt. Referenties aan de rechtsstaat zijn ongeldig verklaard. Autocratische leiders hebben de macht en bepalen zelf wat goed of kwaad is. Daar hebben ze geen rechtsstaat voor nodig. Een beetje flexibel. De ene dag zo, de andere dag anders. Rechters met hun hand op dikke wetboeken — ‘dat zweer en beloof...

F. Alles is

Afbeelding
De berichten in de krant lees ik tegenwoordig met enige tegenzin. De ontwikkelingen in binnen- en buitenland stemmen niet meer tot nadenken. Murw geworden—tot het apathische af. Er sluipt in mijn wezen een stil afgrijzen naar binnen, met daarover een laagje walging gesprenkeld, op een bedje van uitgeharde kots. Misschien vind je dit wat zwaar aangezet, maar ik vrees dat het de lading dekt. In mij groeit een bang vermoeden. Wat staat ons in dit kikkerlandje allemaal nog te wachten? De schrik zat er behoorlijk in na het horen wat er was gebeurd in het zonnige Mediterrane Zuiden. Ik refereer natuurlijk aan de stroomuitval op het Iberisch schiereiland. Gelijk werd er gedacht aan een cyberaanval, wat het werk zou zijn van Russische hackers. Het zijn er de tijden naar om kortzichtige afslagen te nemen. Gelukkig bleek het uitvallen van het elektriciteitsnet om iets  geheel  anders te gaan. Ik werd te laat gerustgesteld. De alarmknoppen waren ingedrukt—het noodpakk...

L. Zomaar een dag

Afbeelding
Toen ik wakker werd straalde door een kiertje het ochtendzonnetje tussen de gordijnen door. Het was een voorbode. Ik deed de gordijnen open en keek uit over een prachtig lentelandschap. Het was al voorspeld dat dit een mooie dag zou worden. Na het ochtendritueel van scheren en douchen kleedde ik mezelf aan. Een korte broek voor de gelegenheid, en een kleurig T-shirt. Ik bekeek mezelf in de spiegel en zag trots dat het afvallen resultaat had gehad. Na het ontbijt, de koffie en de krant riemde ik mijn honden aan voor onze gebruikelijke ochtendronde. We stapten naar buiten en koesterden ons in de warmte van de lente. Twee vogeltjes vlogen speels achter elkaar aan. Ze hadden maling aan de oudste Nederlandse zin: ‘Hebban olla vogula hagunnan hinase hic anda thu, wat unbidan we nu?’, Ofwel: ‘alle vogels zijn al aan het nestelen, behalve ik en jij. Waar wachten we nog op?’ Deze vogeltjes waren bezig zich bij al die andere vogels te voegen. Ritme van het leven. We liepen door de straat naa...

F. Het is een dag die je alleen nog maar in films ziet

Afbeelding
Het zal vandaag een dag worden van leven en dood, een dag waarop een verjaardag en een begrafenis samenvallen. Niet van de eerste de beste. De verjaardag behoort de Nederlandse vader des vaderlands toe, Willem Alexander (58), koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, jonkheer van Amsberg. De begrafenis betreft de Heilige Roomse Vader, paus Franciscus (88), bisschop van Rome en soeverein vorst van Vaticaanstad. De vaders schelen op de kop af 30 jaar. Door het samengaan van de twee aanstaande gebeurtenissen hing er die ochtend een vreemde spanning in de lucht. Een spanning waarin dromen werkelijkheid worden en waarin werkelijke dingen heel gemakkelijk omgetoverd kunnen worden in een droom.   Het was 04:00 uur in de ochtend en de slaapkamer was in zwart gehuld. De schrijver ontwaakte uit een onrustige slaap. Misschien vanwege de geladenheid die in de lucht hing.  In zijn hoofd gonsde het. Het waren korte, afgemeten klanken die k...

L. Die Endlösung

Afbeelding
De volgende passage is geciteerd van wikipedia, dit om beschuldigingen over plagiaat te voorkomen. Het droomargument is vooral bekend uit René Descartes' Meditaties over de eerste filosofie. In dit boek schrijft Descartes dat een droom vaak enorm lijkt op een dagelijkse situatie. Hij schetst de situatie waarin hij aan het schrijven is, gebogen over het papier, met zijn hoofd dat niet slaapt en ogen die klaarwakker zijn. Maar dan herinnert hij zich dat zijn dromen hem eerder op dezelfde manier hebben misleid. Hierdoor realiseert hij zich dat droomervaringen zo echt kunnen lijken dat hij ze niet van de werkelijkheid kan onderscheiden. Wanneer hij er beter over nadenkt, beseft hij dat hij nooit zeker kan weten of hij wakker is of droomt. Dit brengt hem in een verwarring die hem bijna doet geloven dat hij op dat moment slaapt. Het droomargument brengt Descartes tot radicale twijfel, waaruit hij concludeert dat we nooit zeker weten of we dromen, maar wel zeker weten dat we twijfe...

F. Onzichtbare deeltjes

Afbeelding
Je kunt de werkelijkheid naar je hand zetten door de werkelijkheid te ontkennen.  Caroline van der Plas, leider van de BellenBlaasBeweging (BBB), heeft onlangs op Instagram een video gedeeld waarin ze de ernst van de stikstofcrisis in twijfel trekt. Daarin betoogt ze dat stikstofdeeltjes zo klein zijn dat ze met het blote oog niet zichtbaar zijn, en stelt dat het onterecht is dat boeren ter verantwoording worden geroepen voor de gevolgen van deze onzichtbare deeltjes. Volgens haar moeten we af van een werkelijkheid waarin zulke kleine hoeveelheden stikstof tot grote beleidsmaatregelen leiden. Ik hoop niet dat er in het verlengde hiervan ook pogingen gedaan zullen worden om de macht van het bovennatuurlijke in te perken of te ontkennen. Zelfs de meest argwanende onder de agnosten kunnen er niet meer omheen. Er is meer tussen hemel en aarde. Vaak onzichtbaar, maar desalniettemin heel actief. In voorbije gnostische tijden hadden we nog ontzag voor de macht van het onz...

F. Pasen

Afbeelding
We schrijven het jaar 1978, het jaar waarin ik de ‘geen woorden maar daden’ werkstad Rotterdam verruilde voor de studentenstad Utrecht, waar naast studie, het adagium vrijheid-blijheid stevig aan de deur morrelde. Het geluk glimlachte me toe en ik betrok een zolderkamer op de derde verdieping. De eerste schok kwam tijdens het eerste weekend. Ik had het me onvoldoende gerealiseerd dat op kamers gaan betekent dat je in je eentje de dag door moet brengen, zeker wanneer je geen mensen uitnodigt. Omdat ik me daar onvoldoende bewust van was heb ik dat eerste onwennige weekend in mijn eenzame uppie door moeten brengen. Er werd in dat weekend op zondagochtend aangebeld. Voor de deur stond een wolk aan medemenselijkheid. Het betrof een man en een vrouw met een Bijbelse boodschap in hun achterzak. Ze heetten me welkom namens de Protestantse gemeenschap in Utrecht. Blijkbaar was er van mijn uittocht uit Rotterdam een bericht uitgevaardigd. Deze keer niet door een machtige kei...

F. Op weg naar de berg Olympus

Afbeelding
Sommige dingen weet je gewoon. Ik had me gewassen, geschoren en mijn tanden gepoetst. De aandrang om op reis te gaan kwam van diep van binnenuit. Er was geen sprake van concrete woorden, noch een duidelijke stem. Het was een besef, waarin geen andere keuze overbleef. Ik was vroeg opgestaan, dus tijd genoeg om op het station wat eten en drinken in te slaan. In de haast was ik thuis vergeten om de krant mee te nemen. Met een creditcard op zak stapte ik monter de bus in. Snel hoeft het wat mij betreft niet te gaan als het me maar richting het Centraal Station van Utrecht brengt. Er was op dat moment nog geen sprake van onenigheid tussen mij en het Olympisch gezag.  In de verte zag ik een opvliegende witte zwaan. Mijn innerlijk weten had het bij het juiste eind gehad. De natuur, de zon, de blauwe lucht en de witte wolken voelden aan als een bemoedigend klopje op de schouder. Het is nergens voor nodig om je waar dan ook zorgen over te maken. Ik kon me verlaten op m...

F. De tovertuin

Afbeelding
In mijn achtertuin staat een kersenboom. Het hele jaar door doet de boom verwoede pogingen om mijn aandacht op te eisen. Dat dit tevergeefs is, ligt niet aan de boom. Het is een uit de kluiten gewassen kersenboom die keurig het plan volgt dat voor hem is uitgestippeld. Geen kwaad woord daarover, maar het luikje in mijn hersenen om het met een meer dan gewone belangstelling gade te slaan blijft gesloten. Jammer, maar helaas. Ik sta er niet voor open. Tot afgelopen zaterdag. Het was twee uur in de middag en ik wachtte op de regiotaxi die me naar een klassiek concert in de Geertekerk in Utrecht zou brengen. Liefst op tijd. Ik begon me een beetje zorgen te maken. Ik had de duur van de tocht ruim bemeten, maar dan moest die verdomde taxi wel op tijd zijn. In mijn zenuwen wierp ik een blik op de tuin. Mijn mond viel open. Aan de takken van de kersenboom hing een uitbundig uit zijn witte bloesem knallende symfonie, speciaal voor mij uit de hemel neergedaald. De luikjes in mi...

F. Onverschilligheid is des duivels oorkussen

Afbeelding
De uitdrukking "Onverschilligheid is des duivels oorkussen" betekent dat onverschilligheid gevaarlijk is, omdat het leidt tot luiheid, nalatigheid en moreel verval. Het idee hierachter is dat de duivel (of het kwaad in bredere zin) gedijt wanneer mensen zich niet bekommeren om wat er om hen heen gebeurt. Ik haal mijn schouders op bij het zien van de beelden van al die lieve mensen die met hun betrokken harten te hoop lopen tegen het racistische en fascistische gif dat in dit tijdsgewricht in dikke golven tegen de plinten klotst. Al die haat en angst, met een wel hele dikke ikke-ikke-ikke middelvinger opgestoken naar zaken zoals verbroedering, zachtheid en tederheid. Niet omdat ik me niet kan vinden in het argument om me te keren tegen fascisme en racisme, maar omdat ik die hele demonstratie blijkbaar gemist had. Ik bedien me maar beperkt van sociale mediale hulpbronnen. Ik ben niet aangesloten bij de insta of facebook community, dus kan niet rekenen op hulp van...

F. Pom

Afbeelding
Ze hadden hem de naam Pom gegeven. Niet vanwege de associatie met het Surinaamse broodje Pom of als eerbetoon aan de laatst overleden televisiekinderheld Pommetje Horlepiep, maar omdat Pom zo lekker allitereerde met Pim, de naam die was gereserveerd voor een mogelijk tweede kat. ‘Plezant Panikeren met Pim en Pom’, een denkbeeldige titel weggelopen uit het inmiddels 80-jarige Suske en Wiske Universum.  Pom is een zwerfkat van Griekse afkomst. Om in aanmerking te komen moest er een grondige asielprocedure doorlopen worden om de geschiktheid voor adoptie te toetsen van zowel beestje als baasje. Pom is een beestje met een rustig karakter. Een kater met grijs-wit gevlekte lapjes over zijn lijf met hier en daar bruinoranje vlekken. Ontwormd, gechipt, gebleekt, nageltjes keurig geknipt, oortjes gewassen, ogen gedept, darmen geleegd, windjes gelaten, tanden gepoetst. Het is een goedzak, goed met kinderen, een kater die nog geen vlieg kwaad zal doen. Vogeltjes, muizen en r...

L. Vapen, prooidieren en popfoto’s

Afbeelding
Soms zijn dingen zo vanzelfsprekend dat ze je niet meer opvallen, bijvoorbeeld omdat je het je hele leven lang al hebt gezien en je er daardoor gewoon overheen leest. Vandaag gaan we dat testen. Ik citeer een gedeelte van drie stukjes uit de krant en u mag raden wat deze stukjes gemeen hebben. Alle leerlingen in de klas van haar elfjarige zoon moesten deze week hun schooltas omkeren op hun bureau. Zo kon de docent zien wie er vapes bij zich had. De buit was nihil. ‘De slimmeriken hadden die vapes al lang in hun sok gestopt, zegt Veronique (46) uit Groningen. De reden dat de docent tot deze actie overging, vertelt ze, was omdat er kinderen in de klas vapen en één leerling er bovendien in handelt. Irene Wiersma (39) uit Groningen zat in toxische relaties en schreef een roman vol seksueel geweld. ‘Het was confronterend’. Na twee albums en twee dichtbundels zette Irene Wiersma zich aan het schrijven van een schokkende roman. ‘Prooidier’, haar debuut, vertelt over een jonge vrouw die v...

F. Over de kanarie in mijn kop

Afbeelding
Ik lees in de krant een stuk over een schrijver die een boekje open doet over zijn foute vader. ‘Het gaat me enkel en alleen maar om de waarheid’, verkondigt hij. Het is een opvatting gekleurd door een kinderlijk aandoende stoerheid. Wanneer hij in zijn onderzoek had ontdekt dat zijn SS-vader in de Tweede Wereldoorlog Joden had geëxecuteerd dan zou hij dat niet verzwijgen.    Als schrijver kun je speels omgaan met de waarheid. Er wordt naar hartenlust uit dikke duimen gezogen, verzwegen, uitgelachen, stevig aangedikt, verkondigd of er wordt ronduit gelogen. Sinds een dag of tien zit er een kanarie in mijn kop. Het is een felgekleurd geel diertje, dat met zijn kopje begint te draaien zodra hij honger krijgt. Maar vandaag begin ik toch te vermoeden dat kopjesdraaien en honger hebben niet noodzakelijk verbonden zijn. Als dat zo zou zijn dan zou hij wel erg veel honger hebben. Buiten hoor ik de kerkklok twaalf uur slaan. Ik kijk op mijn horloge en zie dat het ...