Babbel en Snabbel

Ik was laatst op bezoek bij een vriendin die al jaren als mantelzorger voor haar demente ouders zorgt. Voor de gezelligheid gaan ze soms een potje scrabbelen. Dit wordt steeds ingewikkelder, want haar moeder begint sinds kort allerlei vreemde, onbestaanbare woorden op het bord neer te leggen. Wat moet je doen? Corrigeren is geen optie, dat leidt alleen maar tot boosheid en verzet. Dan maar net doen alsof je neus bloedt en er verder maar geen probleem van maken? Zelf ook maar buiten de lijntjes gaan kleuren? De poort naar ongebruikelijke lettercombinaties staat wagenwijd open. Hoe lang zou je dit als weldenkend persoon kunnen volhouden? We vinden er al snel niets meer aan wanneer we spelletje zonder duidelijke spelregels moeten spelen en aangespoord worden om totaal willekeurig allerlei imaginaire woorden uit de hoge hoed te toveren. Misschien moet ik dit vreemde-woorden-spel maar eens gaan uitwerken tot een kort en spannend verhaal. De geheimzinnige lettercombinaties die staan voor bel...

Vandaag is een heugelijke dag. Althans, dat zou het moeten zijn. Ik ben vandaag namelijk 65 jaar geworden. Applaus alom. Hij heeft het dus toch gehaald. Had jij dat verwacht? Nee, ik niet. Hij ziet er nog wel leuk uit. Vind je dat? ga eens naar een oogarts, mens. Opmerkelijk is hoeveel vrienden je op je verjaardag hebt. Bol, Wehkamp, Denksport, Otto, Praxis, ANWB, Mediamarkt. Allemaal hartelijk dank voor jullie sympathieke felicitatiemail met daarin zelfs een kortingscode die ik op jullie website mag besteden. En dan zijn er al die vrienden en vriendinnen die op sociale media zitten en er zo aan herinnerd worden dat ik jarig ben. Sommigen ken ik niet eens (meer): Niels, wie is dat? Ooit eens een vriendschapsverzoek van gehad, denk ik. Allemaal mijn hartelijke dank voor jullie attente gelukwensen. En dan natuurlijk alle vrienden die niet op de sociale media zitten. Je haalt ze er meteen uit, want ze vergeten geheid je verjaardag. Geeft niet, Fred, volgend jaar weer een nieuwe kans. Ik d...

In Rusland zijn er dappere mensen die geprotesteerd hebben tegen de oorlog in Oekraïne. Ze werden gearresteerd. In Iran zijn er dappere mensen die geprotesteerd hebben tegen de verdrukking van vrouwen. Ze werden gearresteerd. In China zijn er dappere mensen die geprotesteerd hebben tegen het regime. Ze werden gearresteerd. Het recht om te demonstreren is een van de fundamenten van een rechtsstaat. Iedereen heeft het recht om te demonstreren of je het er nu mee eens bent of niet. Soms is dat best wel moeilijk, bijvoorbeeld als mensen gaan demonstreren die juist tegen een rechtsstaat zijn, zoals bijvoorbeeld neonazi’s. Of als mensen gaan demonstreren die een stuitend gebrek aan respect hebben voor anderen, bijvoorbeeld mensen die demonstratief de Koran gaan verbranden. Maar als je in een rechtsstaat woont, dan accepteer je dat omdat je weet hoe belangrijk het recht is om te demonstreren. Dan accepteer je het ongemak van boeren die snelwegen blokkeren of stakend treinpersoneel. Soms is he...

Eventjes dacht ik bezorgd dat je weer paddenstoelen aan je avondeten had toegevoegd, maar na wat googelen werd het me duidelijk. Je hebt het stukje gisteren met hulp van een programma geschreven. Je geeft dat programma een schrijfopdracht en dan maakt het er een verhaaltje van. Artificial Intelligence (AI) heet dat. Heel interessant en met goede mogelijkheden. Maar het staat nog in de kinderschoenen, dat is wel duidelijk. Dat wij aandachtig naar elkaar zouden luisteren, daar heb ik geen actieve herinnering aan. En dat jij meer uitleg vraagt over de discussie met mijn vader, dat kan ik me wel voorstellen, want die is al decennia morsdood. Het kan tegenwoordig al beter met ChatGtp 2.0. In samenwerking met google, facebook en de Chinese overheid analyseert het namelijk je surf- en belgedrag. Ik heb even bij ChatGtp 2.0 een opdrachtje ingetikt: ‘Schrijf een artikel over Fred en Leo die in 2023 om en om verslag doen van de dingen van de dag’: Fred en Leo zijn twee kennissen die in 2023 om e...

Schrijf een artikel over Leo en Fred die in 2023 om en om verslag doen van de dingen van de dag . Leo en Fred zijn twee beste vrienden die in 2023 om en om verslag doen van de dingen van de dag. Ze vinden het leuk om elkaar op de hoogte te houden van alle nieuwtjes en ontwikkelingen. Zo kunnen ze samen napraten over wat ze die dag allemaal hebben meegemaakt. Leo begint op maandag met verslag te doen van de dag. Hij vertelt over alle gebeurtenissen die hij heeft meegemaakt en over wat hij heeft geleerd. Fred luistert aandachtig en vraagt hem vervolgens om meer uitleg over bepaalde onderwerpen. Op dinsdag is het Freds beurt om verslag te doen. Hij vertelt over zijn ervaringen op werk en over de plannen die hij voor de komende dag heeft. Leo luistert aandachtig en vraagt hem vervolgens om meer uitleg over bepaalde onderwerpen. Op woensdag is het weer Leo's beurt om verslag te doen. Hij vertelt over de vakantie die hij heeft geboekt en over de plannen die hij heeft gemaakt voor de kome...

Je op gezette tijden overgeven aan stout eten kan heerlijk zijn en is, mits ten volle genoten, een groots en uniek ervaren. Met ‘stout’ moet je niet gelijk denken aan ‘fout’. Genieten is een belangrijke waarde in een mensenleven waar niet lichtzinnig over gedacht mag worden. Het stoute eten waaraan ik me overgeef is in de meeste gevallen overigens wel degelijk ongezond en niet goed voor lijf en leden en zou dan ook zowel stout als fout genoemd mogen worden. Maar het is wel genieten geblazen! Voor eventjes dan. Je overgeven aan het kwaad kan daadwerkelijk tot overgeven leiden. Ik doe een poging tot definitie. Stout eten is eten waar je intens naar kunt verlangen, maar waarvan je tijdens de eerste hap al denkt, dat had ik beter niet kunnen doen. In mijn geval betreft het voornamelijk vet en gekruid eten. ‘Waarom toch?’ en ‘Oh nee, daar komt het maagzuur al!’ In bed, een steen op je maag. De volgende morgen maar snel proberen om een hompje klei weg te leggen, hopende hiermee het opgeblaze...

Dit is een foto van alle leraren van mijn middelbare school. Mijn eigen leraren gebroederlijk naast de mij onbekende. Herinneringen komen bovendrijven, leuke en minder leuke. Onderste rij, 5 e  van rechts, mijn lerares Frans. Ik kreeg tot 3 keer toe de beurt om voor de klas te komen en moest ten einde raad, voor straf, heel vroeg in de ochtend, nog voor de lessen begonnen, op school komen. Ik zou het te horen krijgen. Maar wat er op dat moment ook gezegd werd, het ging allemaal langs me heen. Het was namelijk zo dat ik verliefd op haar was en me van alles door haar liet gezeggen, zolang ik maar bij haar in de buurt kon zijn. Zo vroeg in de morgen, met haar alleen in die klas, ik krijg er nog kippenvel van. Onderaan, 7 e  van rechts, mijn Geschiedenisleraar, de enige leraar waar ik tegenop keek. Hij gaf binnen zijn vak Geschiedenis les in ‘de wereld van de geest’, iets met filosofen en filosofieën. Ik ging er helemaal voor. We discussieerden er hartelijk op los. Ik heb hem ooit...

Het jaar begon slecht voor onze prachtige herdershond Femke, maar inmiddels gaat het weer goed met haar. Ze rent weer achter onze andere hond aan en ik observeer dan grondig of ik nog iets van verminderd gebruik van de achterpoot ontdek, maar het gaat gewoon goed. Ik herinner me hoe de dierenarts aangaf dat ‘inslapen’ de optie was als ze niet snel opknapte. Die woorden hebben Femke (en ook andere hond Alex) al de nodige plakjes worst opgeleverd, uit dank dat het niet hoefde te gebeuren. De dood leek een momentje heel dichtbij, maar we hebben het weer even af kunnen wenden. Uitstel van executie. Ik denk wel meer aan de dood, zo met het ouder worden. Met de coronapandemie is de hele generatie boven me weggevaagd! Goed, het was er nog maar eentje (tante Maatje), maar toch. Eerder speelde de dood slechts een figurantenrol in mijn bestaan. Bijvoorbeeld als ik als kind naar mijn kamer werd gestuurd. Ik lag dan snikkend op mijn bed te wensen dat ik dood ging. Dat zou ze dan wel leren. Mijn va...

Het afgelopen weekend hebben we de zolder opgeruimd en daar ontsloot zich een leven aan herinneringen. Opruimen betekent wegdoen en dat is niet mijn sterkste kant. De naaimachine die mijn moeder bij haar trouwen heeft gekocht. Zo’n oude Singer naaimachine die je met de hand moest draaien. Zou mijn zoon die misschien leuk vinden, vroeg ik me af. Maar Inge zei resoluut dat dit niet het geval zou zijn. Als het om opruimen gaat, dan wijkt ze niet van mijn zijde omdat er anders niets van terecht komt. Bij het opruimen zijn er vier vakken: het grof-vuil-vak, het rommelmarkt-vak, het misschien-wil-die-het-nog-wel-vak en het zeker-bewaren-vak. Ik wist de Singer naaimachine nog in het rommelmarkt-vak te krijgen. Uitstel van executie. Dat gold ook voor de oude naaidoos van mijn oma. Argumenten als ‘emotionele waarde’ tellen bij Inge niet. Verder is ze de liefste vrouw van de wereld, maar als ik mijn levenspartner uit had moeten zoeken op het gebied van zolders opruimen, dan had ze geen schijn va...

Ik zag de buurman de schutting weghalen. Hiervoor moest hij een geul graven. Toen ik hem daar zo bezig zag deed het me denken aan het beeld van een loopgraaf gravende Oekraïense soldaat. Wie had dat gedacht, in 2023 loopgraven in Europa! Dat was toch WO-I?     Ik moest onwillekeurig denken aan wat schrijver H. Mulisch er ooit eens over zei. Druivenranken langs de Rijn deden hem denken aan oorlogsgraven. Nog nooit had hij naar oorlogsgraven gekeken en gedacht: ‘hé, wat doen die me aan druivenranken denken’. De associatie gaat van kwaad tot erger, nooit andersom. En inderdaad, bij het zien van loopgraaf gravende Oekraïense mannen denk ik nooit: ‘Hé, kijk, net mijn buurman’. Loopgraven. De tot soldaat gemaakten, koud en angstig wachtend op het aanstormende geweld. God wat haat ik geweld en zeker wanneer het de gelegitimeerde variant betreft. Een waanzinnige dictator droomt zich af op Peter de Grote, heerser van het groot Russische Rijk. Heb je weleens gezien hoe groot dat la...

Ik herinner me nog dat jij verontwaardigd je huis uitrende, Fred. Dat was toen mijn zoontje oorlogje aan het spelen was en samen met wat vriendjes voor jouw deur hun gevangengenomen tegenstanders wilden executeren. Je hebt de agressors toen ontwapend en bestraffend toegesproken. Was het in het echte leven ook maar zo simpel. Mijn zoon vond het een overtrokken reactie. ‘Het was maar een spelletje’, bromde hij, ‘En als we ze niet zouden executeren, dan moesten we ze blijven bewaken, dus het was gewoon logisch’. Het spel en de realiteit. Ik moest daar vandaag aan denken toen ik las dat binnenkort GTA-6 uitkomt. GTA staat voor ‘Grand Theft Auto’ en in dat spel ben je een crimineel die zich middels misdadige missies in de organisatie moet opwerken. Ik had geen flauw idee hoe realistisch en gewelddadig dit spel was. Het schijnt zelfs dat je, als je het spel helemaal wilt uitspelen, iemand moet doodmartelen. Omdat ik dat alles niet wist, mocht mijn zoontje het spelen. Als ik over zijn schoude...

Ik ben voorbestemd voor de agrarische sector. Tenminste, dat oordeel kwam uit een beroepskeuzetest. Op de lagere school nota bene. Blijkbaar had ik dingen aangekruist die gelieerd zijn aan een werkzaam leven op het platteland. Die voorkeur voor het platteland kwam niet uit de lucht vallen. Je moet weten dat we in mijn kinderjaren de vakanties voornamelijk doorbrachten bij familie in Leens, een plaatsje gelegen op het Groninger Hogeland. Ik ben Groninger van geboorte, net als mijn beide zussen, vader en moeder, eigenlijk komt mijn hele familie daar vandaan.   We woonden begin jaren 60 als kersvers Vonk-gezinnetje in Delfzijl, alwaar mijn vader een kleine slagerij bestierde. Later verhuisden we naar de Randstad, maar vakanties brachten we steevast door in Leens; vader, moeder en de zussen bij oma, ik bij ome Louwe, tante Ali en de neefjes Laurens, Arie en Bert. Mijn oma’s huisje lag aan de straat met de fraaie naam ‘Valge’, schuin tegenover de protestantse kerk, de plek waar mijn oud...

Vandaag bekeek ik prachtige ruimtefoto’s van de James Webb telescoop en kwam daardoor op het volgende: Tijd bestaat niet, Fred, en ik ga je uitleggen dat jij op dit moment onstuimige seks hebt met het meisje dat vroeger niets van je wilde weten. Voor we zover zijn, moet ik eerst even terug naar mijn moeder. In een (wanhopige) poging om een fortuin bij elkaar te krijgen, deed zij mee aan de lotto. Ik legde haar uit dat dit nooit iets zou worden, maar dat wilde er bij haar niet in. ‘Er is altijd een kans, hoe minimaal ook’, zei ze dan. Ze had gelijk. En ik ook, want ze heeft nooit iets gewonnen. Een keertje vroeg ze of ik een rijtje voor haar wilde invullen omdat ik misschien geluk bracht. Nu heb ik nog nooit iemand geluk gebracht, dus dat was een vreemde vraag. Maar goed, ik vulde de nummers in: 1,2,3,4, 5 en 6. Dat vond ze flauw, want die combinatie kon niet vallen, zei ze. Dat ging haar bevattingsvermogen namelijk te boven. Ik kreeg de opdracht om zes willekeurige getallen in te vulle...

Misschien herken je het wel, je zit er even doorheen dus tijd om eens lekker uit te waaien, liefst in een omgeving met bomen, weidelandschappen en dieren. Probaat middel tegen sombere gedachten. Ik vind het fijn om ritjes met de scootmobiel te maken en wanneer het weer het toelaat, hup, met de vlam in de pijp opstomen naar de bossen rond Lage Vuursche. Het is een tocht van ongeveer 3 kwartier heen, daar wat drinken en weer 3 kwartier terug, al met al een fikse onderneming. Vanuit mijn woning kom ik al vrij snel uit bij weidevelden, koeien en paarden en dan links de bossen in. Ik begroet de bomen die langs het pad staan met een ook voor hen onbegrijpelijk ‘Hallo Jongens!’ en tuf vervolgens richting Maartensdijk, steek daar de weg over, richting mijn eindbestemming.  Ik ben inmiddels een graag geziene gast van de vele pannenkoekenrestaurants, waar ik overigens nog nooit een pannenkoek genuttigd heb. Bij een van de restaurants maak ik graag een praatje met de eigenaar, een man van een...

Door het landgoed Amelisweerd loopt een drukke snelweg, de A27. De overheid hoopt met meer kortzichtig asfalt het dichtslibben van deze belangrijke verkeersader te voorkomen. Meer heerlijk helder asfalt, de natuur moet maar even wijken. De A27-uitbreidingsambities van de overheid en de protesten daartegen gaan al jaren hand in hand en lijken onlosmakelijk met elkaar verbonden, zoals slagroom op de appeltaart en rookworst in de erwtensoep. Zeg je appeltaart dan zeg je al snel slagroom, zeg je erwtensoep, dan zeg je in feite ook rookworst. Al sinds de jaren 80 van de vorige eeuw ketenen protesterende natuurvorsers zich vast aan de met ondergang bedreigde bomen, terwijl ze in het donker gespannen de mobiele eenheid afwachten die met de wet in de hand er een hardhandig einde aan komt maken. Ook de laatste jaren zijn er weer uitbreidingsplannen en hoor je, hoe kan het ook anders, weer luide protesten. De naakte feiten, het gras, de bomen, de lucht, ze brengen allerlei herinneringen naar bov...

We zijn druk bezig om achter in onze tuin een alcoholvrije horeca te maken waar mensen met een afstand op de arbeidsmarkt kunnen werken (een dagbesteding dus). Ongehinderd door enige kennis vallen we in elke sloot die we tegenkomen (soms in meerdere tegelijk), maar met veel vallen, opstaan, vloeken en weer doorgaan gaan we het toch realiseren. We wonen in oost-Groningen en willen in onze horeca lokale dingen presenteren. Zoals de echte Winschoter citroenballen. Dat is een Joodse lekkernij die vroeger in het hele land met Pesach (zeg maar het joodse paasfeest) werd gegeten. Winschoten was vroeger na Amsterdam de grootste jodenstad, maar de tweede wereldoorlog maakte daar een wreed einde aan. Slechts weinigen keerden terug. Ook de maker van de Winschoter citroenballen, Mozes Zuidema (aanvankelijk was dat Mozes van Berg, daarom heet het ook wel ‘balletje van Berg’. Hij verkocht het geheime recept aan Mozes Zuidema) werd vermoord in het concentratiekamp Birkenau. De balletjes bleven behoud...

Voor mijn huis staat een boom die ik door de jaren heen als een soort vriend ben gaan beschouwen. Wat me nu zo fascineert aan die boom, dat weet ik eigenlijk niet precies. Het is een niet eens zo’n erg hoge boom, wijd vertakt, met in de zomer een dicht bladerdek waaronder het op warme zomermaanden heerlijk toeven is. Ik zit graag in de schaduw van de boom wat te lezen of heerlijk weg te dommelen. De boom behoeft verder geen naam, ‘boom’ is genoeg. Ooit las ik onder deze boom het boek ‘Het parfum’ van de Duitse schrijver Patrick Süskind. Prachtig verhaal, echt een aanrader. In het verhaal komt een passage voor waarin mirabellenjam wordt bereid. In de regel stoort het me niet dat ik niet precies weet wat mirabellen nou eigenlijk voor vruchten zijn en ga onverdroten door met lezen, maar deze keer zocht ik het toch maar eens op. Gek eigenlijk dat zo’n moment je opeens dwingt tot een nadere verklaring. Of is het juist opvallend dat het onverklaarbare je op andere momenten met rust laat en o...

Het jaar 2021 eindigde uiteindelijk best nog wel redelijk. We zaten weliswaar in een lockdown, maar de vooruitzichten waren goed. Het leven zou zich herpakken. Maar dat gebeurde niet. Op 24-02-2022 viel er een zwarte deken over de wereld toen Poetin Oekraïne binnenviel en datgene ontketende wat we helemaal niet meer hadden verwacht: Oorlog in Europa. Het begin van een cascade aan gebeurtenissen. Het jaar 2022 moet worden geschreven op zwarte bladzijden en daarop laten zwarte letters zich niet lezen. Laten we 2022 dus maar vergeten en achter ons laten. En vervolgens gebeurde er op 30 december 2022 iets bij mij wat alles in een ander perspectief zette. Natuurlijk waren de honderdduizenden doden in Oekraïne vreselijk. Dankzij de nieuwe media konden we rechtstreeks getuige zijn wat zich daar afspeelde. Vanzelfsprekend was de stroom van asielzoekers naar, ook de groeiende kloof tussen arm en rijk was rot. En, o ja, dat steeds duidelijker wordt dat de zesde extensie is begonnen, maakt het oo...