L. Help, de dokter verzuipt

We hebben geluk. In het naburige dorp bij ons (in Oost-Groningen) is nog een huisarts en daar konden we destijds terecht. Nu niet meer, de praktijk zit vol.

In het dorp aan de andere kant hebben ze minder geluk. De huisarts is er mee gestopt en een opvolger is er niet. Wat nu?
Er is een ‘oplossing’. Men werkt daar nu met een basisarts. Die is weliswaar niet bevoegd, maar kan via videobellen een huisarts consulteren, die dan eventueel op afstand kan meekijken en advies kan geven. Tja, het is niet anders.

Hoe heeft dit anno 2023 kunnen gebeuren? Toen ik afstudeerde, diep in de vorige eeuw, was er een overschot aan artsen. Dat rechtvaardigde een ‘studentenstop’. Dit hield in dat je niet zomaar geneeskunde kon gaan studeren. Er was maar een beperkt aantal plaatsen en er moest geloot worden wie de gelukkige was en een plek kreeg. Zelf wist ik na de middelbare school totaal niet wat ik wilde studeren. Ik twijfelde tussen psychologie (meer leren over mijn eigen frustraties), rechten (ik was toen al een recalcitrant mannetje) of geneeskunde (dat gingen mijn vrienden doen).
Omdat er voor geneeskunde een studentenstop was, schreef ik me maar daar dan maar voor in. Eigenlijk hoopte ik dat ik zou worden uitgeloot, dan kon ik een jaartje psychologie of rechten proberen en als dat niet beviel zou ik het jaar daarop weer mee loten.
Maar je zult het altijd zien, ik werd natuurlijk weer ingeloot. Tja, en toen kon ik natuurlijk niet meer afzeggen, want dan zou ik een unieke kans verloren laten gaan. En zo werd ik uiteindelijk arts. Na een moeizame studie met veel onzinnige dingen leren, slecht georganiseerde coschappen en weinig kennis van de praktijk.

Ik wilde graag huisarts worden, maar dat was lastig bij een overschot aan artsen. Voor die opleiding was toen een loting. Twee keer per jaar werd deze georganiseerd en hij bestond uit twee rondes.
Voor de eerste ronde moest je vijftig guldens betalen. Aan deze ronde deden zo’n 1200 artsen mee en het ging om 400 plekken. Als je de gelukkige was die één van die plekken bemachtigde, dan mocht je door naar de volgende ronde. Het lot kostte nu 300 florijnen en dan mocht je meedoen aan een sollicitatieronde. Daarin vielen nog eens 100 kandidaten af en de overige 300 kwamen in de huisartsenopleiding. Ik heb drie keer geloot en alle drie de keren vloog ik er in de eerste ronde uit. Je kunt niet altijd geluk hebben. Uiteindelijk heb ik toch mijn bestemming wel gevonden, maar dat was dus geen huisarts.

Inmiddels is het artsenoverschot volledig verdampt. Onder andere komt dat omdat geneeskunde een vrouwenstudie is geworden. Sinds Aletta Jacobs zo’n 150 jaar geleden als eerste vrouw geneeskunde ging studeren is er nogal wat veranderd. Maar liefst 98% van de geneeskundestudenten is tegenwoordig vrouw. Met name wanneer ze de opleiding huisartsengeneeskunde hebben gedaan, kiezen deze er vaak voor om parttime te gaan werken. Daar had men niet op gerekend. En als dan de naoorlogse babyboom zich laat pensioneren, dan ontstaan er al snel forse tekorten. Zeker in de minder populaire gebieden, zoals het wingewest Groningen.

Het voordeel van dit alles is natuurlijk wel dat we af zijn van dat idiote lotingssysteem, waardoor gemotiveerde mensen afvallen en mensen zoals ik de begeerde plekken gaan bezetten.

Nou nee, dat uiteraard ook weer niet. Alle geneeskunde-opleidingen hebben anno 2023, alle artsentekorten ten spijt, nog steeds een ‘studentenstop’. De reden is dat er geen capaciteit is om meer artsen op te leiden. Tja, maak die capaciteit dan! Je leidt nu parttimers op.
Oeps, dat kost geld. Maar geen goede huisartsenzorg heeft simpelweg doden als consequentie.
En wat hebben die er aan als Rutte straks zijn verontschuldigingen weer aanbiedt?

Mijn huisarts heeft het te druk om een anti-braakmiddel voor te schrijven. Heeft u een teiltje voor me?