F. Na de zomer

In de Appie achter 2 stokoude mensen in de wacht staan kan een verzoeking zijn, maar in dit geval ervoer ik het moment als puur cabaret. De scene vertoonde veel overeenkomsten met een sketch uit het Monty Python oeuvre.

De vrouw stond lange tijd besluiteloos voor de geopende toetjesvriesdeur. Ze was op zoek naar vertrouwde nagerechten en leek deze niet te kunnen vinden. De man achter haar stond er met zijn karretje bewegingloos naar te kijken. Het was duidelijk niet de bedoeling dat hij zich er mee zou bemoeien.
Hun samenzijn typeerde zich door strenge rollen en verantwoordelijkheden. Zij leverde de brains, oren en ogen, hij was de beschermheer, de bewaker van de kar. De vrouw bevoelde en bekneep de alternatieven, maar kon geen keuze maken. De man draaide z’n hoofd en zag mij achter zich staan. Hij leek zich niet druk te maken over mijn lange en geduldige wachten. Een voorbijganger suggereerde om de bel te laten klinken, maar ik had geen haast en vermaakte me kostelijk met die twee.

‘Wat ga jij na de zomer doen?’ hoorde ik een jongen naast mij vragen. Hij doelde op de vraag waar de bevraagde zou gaan studeren en welke studie hij zou gaan volgen. Iets resoneerde in mij. Ik weet niet waarom, maar het leek een vraag van grote betekenis, eentje die niet onbeantwoord kon blijven.
Wat zou ik gaan doen na de zomer? Tegelijkertijd bedacht ik dat je zo’n vraag alleen maar zinvol kunt beantwoorden wanneer je daarbij ook de toestand in de wereld betrekt.

‘De toestand in de wereld’, de roemruchte radiotoespraken van mr. G.B.J. Hilterman uit de vorige eeuw,
om 13:00 uur op zondagmiddag. De man was in staat om in korte tijd alle grote onderwerpen te behandelen. Van Amerika, Europa tot aan het verre Oosten, niets bleef onopgemerkt.
Ik had er grote bewondering voor, alhoewel ik gezien mijn jeugdige leeftijd en onervarenheid natuurlijk niet kon inschatten in hoeverre hij ook de waarheid verkondigde.

Zou de oorlog in Oekraine na de zomer voorbij zijn? Zou Poetin nog stevig in het zadel zitten? Zouden er al stappen gemaakt zijn om het klimaat te redden en zouden er voldoende boeren uitgekocht zijn of zouden ze zich alleen maar bekocht voelen?

Na de zomer, het klinkt als de verantwoordelijke tijd na het zomerse potverteren. Na de zomer de nieuwe schriften van stal halen, klaar om gewapend met een niet lekkende Parker pen weer eens driftig aan de slag te gaan. Wat staat er na de zomer op het programma? Ik volg geen onderwijs meer en ken geen verplichtingen jegens werkgever of enig ander contractueel boven mij gestelde. Waarschijnlijk zal het gewone leventje zich voortzetten, maar dan weer met gesloten ramen en deuren, zo lang mogelijk de kachel uit, de kou in. En natuurlijk blijven schrijven. Boetserend aan een column of bezig met het grote werk, de roman die al jaren op stapel staat.

Het werken aan één pagina ligt me wel en heeft me op het idee gebracht om deze werkwijze ook toe te passen bij het romanploeteren. Het voordeel is dat je je op één pagina kunt concentreren en de rest uit je gedachten kunt laten. Hugo Claus zei eens in een interview: je hoeft per dag maar 500 woorden te schrijven om ieder jaar een boek op te leveren. De columns bevatten niet zelden meer dan 700 woorden, dus dat moet te doen zijn. Je moet van te voren misschien wel een overzicht maken, compleet met hoofdstukken en pagina’s. Dát ga ik na de zomer doen. Een schema maken! En dan, 1 januari beslagen ten ijs, stevig tekeergaan. Per dag 500 woorden ophoesten, netjes binnen de contouren van een vooropgezet plan. Zoiets is te doen, zeker gezien het feit dat je voor het schrijven niemand anders nodig hebt.

Of dit ook zo werkt in het normale leven, de gewone ditjes en datjes, de meevallers en tegenvallers, dat waag ik te betwijfelen. Je gaat vaak wel van een bepaald beeld uit. Zo ga ik ervan uit dat ik niet zal hoeven vluchten voor oorlogsgeweld. Ik ga er gemakshalve ook maar even vanuit niet door een noodlottig ongeval uit balans te raken. Want dan zijn de rapen gaar. Dan ontbreekt het je aan kracht om je in te laten met allerlei fictieve zaken. Dan gaat alle energie zitten in het verwerken van al dat onheil. Voor de rest heb ik geen idee wat de toekomst brenge moge. Ik sluit tevredenheid en werklust niet uit, maar je moet nooit een te grote broek aantrekken. Voor je het weet dient zich iets aan waardoor ook jij een jasje uit zult moeten doen.

Wat sommige mensen ook wel doen is het visualiseren van een toekomst en dan met name van dingen waar je blij van wordt. Oké, eens even zien. Het mooiste is natuurlijk wanneer er zich iets onverwachts zal aandienen. Ik gok weliswaar op een leven als schrijver, maar hoe fantastisch zou het zijn wanneer uit het niets opeens mijn zangtalent ontdekt zal worden? Bosjes vrouwen die amechtig aan mijn voeten liggen en schreeuwen ‘more, more!’ Ik ga er vanmiddag maar eens stevig over lopen visualiseren. Ik voel dat het kan! Niets is onmogelijk!